Herenboeren De Groote Heide ziet levenslicht

De Herenboerderij valt steeds meer in de smaak. Het concept, waarbij een kleinschalige, coöperatieve boerderij tientallen gezinnen voorziet in de wekelijkse voorraad verse groente, fruit, eieren en vlees, is bezig Nederland te veroveren. Ook in het gebied De Groote Heide krijgen de plannen steeds meer vorm.

REGIO – Boudewijn Tooren van Herenboeren Nederland verzorgde in maart in Leende een lezing over het concept van de Herenboerderij. Zelf stond Tooren mede aan de basis van Herenboeren Wilhelminapark in Boxtel. Deze coöperatie ging in 2016 van start en is inmiddels een groot succes. 

Door Roy de Leijer

Kort na de bijeenkomst in Leende stak een aantal kartrekkers de hoofden bij elkaar voor Herenboeren De Groote Heide. Ook mensen uit omliggende plaatsen als Eindhoven, Cranendonck of Valkenswaard kunnen lid worden van de coöperatie. 

“Het is gezond, duurzaam en dicht bij huis. Verder spreekt het sociale aspect me zeer aan. Door de coöperatieve insteek gaat het er bij een herenboerderij anders aan toe dan bij een supermarkt. Je leert elkaar veel beter kennen”, zegt Eindhovenaar Peter van Eck, die een tijdje heeft proefgedraaid in Boxtel.

“Je proeft bovendien duidelijk het verschil tussen een product uit de supermarkt of iets dat rechtstreeks van het land af komt”, zegt Boy van de Laar uit Heeze. Samen met Van Eck behoort hij tot de groep kartrekkers die in het gebied De Groote Heide, waartoe de Nederlandse gemeenten Cranendonck, Heeze-Leende, Valkenswaard en Eindhoven behoren, een herenboerderij willen beginnen. 

Hiervoor is eind juni de coöperatie Herenboeren De Groote Heide opgericht. Begin volgend jaar willen de initiatiefnemers van start gaan. Een herenboerderij wordt gerund door honderdvijftig tot tweehonderd huishoudens. De leden investeren eenmalig tweeduizend euro voor het oprichten en opstarten van de boerderij. 

Daarnaast dragen de huishoudens de kosten van de jaarlijkse begroting. “Met tweehonderd deelnemers kun je vijfhonderd monden vullen. Dit komt neer op een bijdrage van ongeveer tien euro per week per mond. Dat is ongeveer even duur als de wekelijkse boodschappen”, aldus Van Eck. Er wordt gewerkt volgens een gesloten systeem. Dat betekent dat er alleen voor de leden van de coöperatie wordt geproduceerd. 

De deelnemers nemen zelf een boer in loondienst. Van de Laar: “Hij of zij gaat een gemengd boerenbedrijf runnen.” De leden bepalen zelf welke gewassen er worden verbouwd. Van Eck: “We zullen straks onder meer enquêtes onder de leden houden om bijvoorbeeld te bepalen welke groenten we gaan telen. Ook zijn er allerlei spin-offs denkbaar, zoals een kookclub.”

Het is de bedoeling dat zestig procent van de boodschappen straks door de herenboerderij wordt geproduceerd. Van Eck: “Dan praat je onder meer over groente, fruit, vlees en eieren. Onder meer voor zuivel en kaas blijven we voorlopig aangewezen op de supermarkt.”

Van de Laar: “Het duurt een tijdje voordat de boel op gang komt. Waarschijnlijk hebben we ook niet meteen de beschikking over een fruitboomgaard. Verder zijn we natuurlijk heel erg afhankelijk van het weer.”

Doordat mensen minder zijn aangewezen op de supermarkt verandert ook de dagelijkse routine, ‘waarschuwt’ Van de Laar: “Bij de boerderij zit het zand meestal nog aan de groenten.”

Nederland telt op dit moment een vijftiental herenboerderijen. Het concept krijgt in deze regio onder meer navolging in Tilburg en Weert. “Om in dit gebied te kunnen starten hebben we vijftig tot honderd gezinnen nodig”, zegt Van Eck. Van de Laar vult aan: “Inmiddels hebben bijna dertig gezinnen een intentieverklaring ondertekend om deel te nemen aan onze boerderij. We mikken op alle leeftijden. Ouders van jonge kinderen vinden het bijvoorbeeld heel belangrijk dat ze kunnen laten zien waar ons voedsel vandaan komt.”

De kartrekkers zijn nog op zoek naar een geschikte locatie. Van de Laar: “We hebben vijftien tot twintig hectare grond nodig. Er hoeft niet per se al een boerderij op het perceel te staan.”

Meer info: www.degrooteheide.herenboeren.nl