Lilse schutterij wordt gedragen door vriendschap

St.-Huibrechts-Lille – Het is een gezellige drukte in uitspanning ‘de Kompen’ aan de Schutterijstraat in Lille. “Laten we naar de bestuurskamer gaan, boven. Want van zodra ze hier beginnen met kaarten, ben ik niet meer te verstaan.” Tony Hensen, voorzitter en tegelijkertijd commandant van Koninklijke Schutterij St.-Sebastiaan St.-Huibrechts-Lille gaat de trap op en zet de koffie op een vergadertafel. Door enkele dakramen komt meer dan voldoende licht binnen om allerlei interessante attributen uit de schutterij-historie te kunnen zien. 

Tekst en foto’s Evert Meijs

Het is een wonderlijk fenomeen: het gilde van vroeger. Bijna ieder beroep had eeuwen geleden zijn eigen vakvereniging, zoals bijvoorbeeld de linnenwevers, de leerlooiers, de brouwers en de schoenmakers. In Lille bestaat al bijna vijfhonderd jaar een gilde van schutters, wat in onze regio meestal geen ‘schuttersgilde’ maar kortweg  ‘schutterij’ wordt genoemd. “De schutterij bestond uit een aantal mannen die als taak hadden om de plaatselijke burgerij te beschermen. In ons dorp was vroeger De Jonge Schutterij en De Oude Schutterij, die op enig moment zijn samengevoegd. Jammer genoeg is door een brand het archief verloren gegaan”, aldus Hensen, die op dit moment voorzitter is van de schutterij en bovendien ook commandant. Het bestuur van de vereniging bestaat uit de commandant –die de bevelen geeft tijdens optochten en andere activiteiten- , een voorzitter, schatbewaarder, secretaris en leden. “We hebben ook een schietcommissie, want één van onze activiteiten is schieten met een geweer.” Het totale gezelschap bestaat uit bijna 70 geüniformeerde leden en ’n vijftal non-actieven.

16 en 12 millimeter 
Op het erf van De Kompen staan twee reusachtige palen, schietbomen genoemd. “Bovenop die bomen komen kleine vierkanten blokjes te staan, die de schutters van de schutterij proberen stuk te schieten. Wie bij een wedstrijd het allerlaatste blokje van de paal af schiet, mag zich koning noemen”, aldus de voorzitter. Hij laat twee reusachtige schietgeweren zien, die inmiddels buiten gebruik zijn gesteld. “Deze zijn 16 millimeter. Er staan er nog vier gebruiksklare wapens in een gesloten kast, die zijn 12 millimeter. In het café hier beneden hangt er nog één van vóór de oorlog. Daar kun je ook niet meer mee schieten,” zegt Hensen onmiddellijk. Geen wonder dat voor dit soort zware geweren vier aanlegpalen op het schietterrein staan, om de vuurwapens op te kunnen laten steunen. Hensen: “Elke vijf jaar wordt door Hasselt de vergunning verlengd voor het gebruik van wapens en schietbomen. De loden kogels die we zelf maken, worden door een kogelvanger opgevangen en komen zo niet in de vrije natuur terecht”, legt de gastheer uit.

Ambassadeur van Pelt
Een ander niet onbelangrijk deel van de schutterij is het trommelcorps. “Onze trommelaars zijn wereldberoemd. Al vele malen kwamen ze terug van het Wereldmuziekconcours in Kerkrade, met een gouden medaille. Oefenden de tamboers voorheen hier boven, inmiddels hebben we een zelfstandige oefenzaal voor onze schutterij-drumband. “, zegt de commandant apetrots. “We hebben al vele jaren een zeer goede relatie met het gemeentebestuur. Mede daardoor konden we die schitterende zaal bouwen en is het historische pand ‘de Kompen’ volledig verbouwd voor onze schutterij. Wij zijn de enige gebruiker en baten zelfstandig de cafetaria uit. We zijn de gemeente zeer dankbaar voor hun medewerking. Want dat draagt bij aan het succes van onze trommelaars”, zegt Tony Hensen fier, en noemt het trommelcorps de ambassadeur van de nieuwe gemeente Pelt.

Schutter, trommelaar of allebei
Op de zolder staan allerlei beeldjes die iets met de schutterij te maken hebben. Ook bekers die overal gewonnen zijn, hellebaarden die gebruikt worden bij optochten, gildeschildjes die worden meegedragen op een vest en -niet onbelangrijk-  houten tonnetjes die de marketensters meedragen. “Da’s nog van vroeger: de dames zorgden dat hun mannen aan eten en drinken niks te kort kwamen bij het uitoefenen van hun beschermende functie”, aldus een bevlogen commandant. 

Dan is er nog even tijd om de prachtige nieuwe zaal te bewonderen die speciaal is gebouwd als oefenzaal voor het trommelcorps. Via een glazen schuifwand is er een prachtig uitzicht op de schietweide met de aanleg- en schietpalen. “Onlangs hebben zich nog vijftien nieuwe leden aangesloten bij onze schutterij. Enkelen van het zeiden dat ze dit twintig jaar eerder hadden moeten doen”, zo vertelt Hensen, die iedere belangstellende uitnodigt om te komen kijken of om ook lid te worden van deze boeiende en bloeiende schutterij. “Of je wilt aansluiten als schutter of als trommelaar of als allebei, je bent van harte welkom.” Geen wonder dat het tv-programma Met Vier In Bed bijna ’n halve dag wilde gebruiken om te komen filmen op Schutterijstraat 2 in Pelt.