Buulderbergse en Gastelse Heide

Een rubriek van Heemkundekring ‘De Baronie van Cranendonck’ waarin aandacht wordt besteed aan de mensen, objecten en verhalen uit het verleden van de gemeente Cranendonck.

Heemkundekring ‘De Baronie van Cranendonck’ stelt zich ten doel de kennis van het cultuurhistorisch erfgoed van de gemeente Cranendonck te behouden, over te dragen en toegankelijk te maken voor alle geïnteresseerden. Waar dit erfgoed bedreigd wordt, zal Heemkundekring ‘De Baronie van Cranendonck’ zich inspannen voor het behoud ervan. Onder cultuurhistorisch erfgoed verstaan wij alle verworvenheden die in heden en verleden een bijdrage hebben verleend aan onze leef-, woon- en werkomgeving. Natuurgebieden in Cranendonck vallen ook onder dit erfgoed. Een van de vele natuurgebieden brengen wij hier onder de aandacht:

Natuurgebied: Buulderbergse en Gastelse Heide

De Buulderbergse en Gastelse Heide is een gebied ten westen van de Buulder Aa. De Berg is een klein gehucht en is een aardrijkskundige aanduiding voor een iets hogere ligging dan het nabij gelegen moerassige Asbroek en het Aa-dal. De Buulderbergse heide strekt zich uit langs de grens met België. Het is onderdeel van De Grote Heide. Het gebied bestaat voor het grootste deel uit dennenbos met hier en daar een kleine zandverstuiving.

Bezienswaardigheden in dit gebied zijn:
D’n Ezel (overgang via een houten brug over een beek: hier Rioolbeek of Achterste loop geheten) een voormalige belangrijke grensovergang van de weg van Budel naar Achel of van Soerendonk via Gastel naar Achel. 

Hier bevindt zich een reconstructie van ‘Den Doodendraad’. Dit object herinnert ons aan een Electrische afscheiding langs de hele grens tussen België en Nederland in de Eerste Wereldoorlog ter voorkoming dat Belgen de vlucht namen naar het neutrale Nederland.

Ook staat hier een ‘Douanepaal’ van de ‘Admiraliteit op de Maze’ (= Maas). De instelling die hier aan de grens van het Generaliteitsland Staats-Brabant tijdens de Republiek (1648-1795) vanuit Rotterdam  in- en uitvoerrechten  inde. De paal dateert vermoedelijk uit 1662.

Even verder staan twee grenspalen gebroederlijk langs elkaar: De dubbele paal aan de Kattenput.
Eén is een ijzeren rijksgrenspaal tussen Nederland en België (1843). De ander is een oude grenspaal tussen tussen de Baronie van Cranendonck en de Heerlijkheid Hees en Leen (Heeze en Leende) anderzijds (1765). Deze laatste is een rijksmonument. De naam Kattenput, die al in 1440 voorkomt, verwijst mogelijk naar katten, vroeger een synoniem voor heksen. 
Het gebied loopt langs de grens met België en grenst aan de Gastelse Heide. De Gastelse heide bestaat uit cultuurgronden, heide en bossen. Het is een onderdeel van De Grote Heide. Hier stroomt ook de Naaste Loop die later overgaat in de Strijper Aa via het Langebos naar het Goor in Soerendonk.

Vlak bij de Naaste Loop (Strijper Aa) ligt het Hondsven dat bekend is geworden door de aanwezigheid van de knoflookpad. Het is een van de weinige gebieden in Nederland waar deze pad zich voortplant. Dit ven lag zeer geïsoleerd van overige natuurgebieden. Omstreeks 2010 werden enkele nieuwe poelen gegraven en zodanig ingericht dat de knoflookpad hier een biotoop kan vinden. Er werden ecologische verbindingszones aangelegd tussen het Hondsven en de nabijgelegen nieuwe poelen en natuurgebieden.
Nabij het Langbos is ook een groot afgebakend gebied met wilde paarden.

De Buulderbergse Heide en de Gastelse Heide is ontsloten door wandel- en fietspaden.

Bezoek onze website: heemkundekringcranendonck.nl of volg ons op Facebook, Instagram, Twitter of Pinterest