‘We hopen dat het leidt tot meer betrokkenheid en meer dynamiek’

CRANENDONCK – Om de betrokkenheid en directe invloed van inwoners op de besluitvorming in de gemeente Cranendonck te vergroten wil Cranendonck Actief het houden van een raadgevend referendum mogelijk maken. Ook moeten Cranendonckers zelf een onderwerp op de agenda van de gemeenteraad kunnen zetten.

Door Roy de Leijer

Om de invloed van inwoners op de raadsagenda en besluiten groter maken heeft Cranendonck Actief (CA) twee initiatiefvoorstellen gemaakt: de ‘verordening agenderingsrecht’ en de ‘referendumverordening’. CA-raadsleden Karel Boonen en Koen van Laarhoven zien beide voorstellen als een goede aanvulling op de weg die is ingeslagen met burgerparticipatie. Boonen: “Inwoners kunnen hiermee op het niveau van de besluitvorming een vinger tussen de deur krijgen.” Van Laarhoven: “We hopen dat het leidt tot meer betrokkenheid en meer dynamiek. Er gebeurt en speelt van alles in de gemeente. Niet alles staat op onze radar.” 

Boonen geeft aan dat het agenderingsrecht is opgenomen in raadsprogramma 2018-2022: “Alleen is het na drie jaar nog niet gekomen van een collegevoorstel. Vandaar dat wij de handschoen nu hebben opgepakt.” 

Als inwoners 50 of meer handtekeningen bij elkaar weten te verzamelen dat kunnen ze een voorstel op de agenda van de raad zetten. Het gaat om nieuwe onderwerpen of onderwerpen die de laatste twee jaar niet (meer) zijn besproken in de gemeenteraad.

De inwonersvoorstellen mogen worden toegelicht tijdens de commissievergadering. Daarna buigt de gemeenteraad zich over de voorstellen.

Voor de indieners geldt een minimumleeftijd van 12 jaar. Volgens Cranendonck Actief sluit dit prima aan bij het jaarlijkse project Jeugd en Politiek voor leerlingen van het Bravo! College.

Het indienen van inwonersvoorstellen is een relatief nieuw instrument. Boonen: “Het komt nog niet veel voor. We hebben daarom een beetje leentjebuur gespeeld bij de provincie, daar is het wel al mogelijk.”

Een ingrijpender instrument is het raadgevend referendum. Hierbij wordt de mening van de bevolking gepeild over een ontwerp-raadsbesluit of een algemeen onderwerp dat van grote invloed is voor de inwoners van Cranendonck of de toekomst van de gemeente. Het is niet mogelijk om een volksraadpleging te houden over de gemeentelijke begroting of benoemingen.

In het recente verleden is in de Cranendonckse gemeenteraad tweemaal de suggestie aan de orde geweest om een referendum oftewel een volksraadpleging te houden. De eerste keer was dat toen Cranendonck Actief voorstelde om over de toekomst van de gemeente (wel of geen herindeling) de inwoners het laatste woord te geven. De tweede keer was toen ELAN voorstelde om de toekomst van het azc in Budel onderwerp te maken van een referendum.

Boonen: “Maar om dit mogelijk te maken moet je als gemeente eerst een referendumverordening hebben.” Alleen dan kan een verzoek voor een referendum in behandeling genomen worden. De raad behoudt altijd de mogelijkheid een verzoek af te wijzen.