Zilveren molenjubileum wordt gevierd met nieuwe molenroute

Regio – In het Pinksterweekend van 1977, nu precies vijfentwintig jaar geleden, werd de Napoleonsmolen van Hamont feestelijk ingehuldigd na aankoop en restauratie door de stad Hamont-Achel, met subsidie van Erfgoed Vlaanderen en de Vlaamse Provincie Limburg. Vanwege dit jubileum wordt een splinternieuwe fietsroute in gebruik genomen met de naam Heggemuldersroute.

Tekst en foto’s Evert Meijs 

Sinds 1977 is de Napoleonsmolen een belangrijke toeristische trekpleister en is de omgeving van de windmolen een mooie mengeling geworden van wonen en handel, en is absoluut uitgegroeid tot een herkenbare en gezellige plek in Hamont-Achel. De molen uit 1804 heeft inmiddels duizenden omwentelingen gemaakt en vele bezoekers waarderen het prachtige monument en leerden van het oude ambacht van malen en olieslaan. 

Het MolenNetwerk KempenBroek realiseerde reeds drie molenfietsroutes in de gratis ErfgoedApp van Faro, het Vlaams Steunpunt voor Cultureel Erfgoed. Vanwege het vijfentwintigjarig jubileum van de gerestaureerde Napoleonsmolen stelt het netwerk de nieuwe Heggemuldersroute voor op 22 april a.s. .

Loonwerker-molenaar

Een heggemulder was vroeger een molenaar of molenaarsknecht zonder een eigen ‘vaste’ molen. Een variant dus op de ‘haagprediker’: de predikant zonder eigen gemeente, die vroeger van dorp naar dorp trok. De heggemulder trok  van molen naar molen en bleef enkele dagen of weken op dezelfde molen indien daar veel werk was. Vaak tegen kost en inwoning en een gering financiële vergoeding als loon. Een soort loonwerker-molenaar zou je kunnen zeggen. De heggemulder was een bekend verschijnsel in de Loonse en Lage Kempen, over de grens in oostelijk Brabant en in het Weerterland in Nederlands Limburg. Sommige molens, zoals de Sint-Jan in Stramproy, hadden in de molenschuur bij de molen zelfs een vaste slaapplek voor de heggemulder.

In de nieuwe route neemt molenaar Rein je mee langs de historische plekken die vertellen over wind- en watermolens, zoals bij de drie windmolens van Budel in Cranendonck en bij de Napoleonsmolen in Hamont-Achel. Om het vroegere land van Grevenbroek volledig op te nemen in de route wordt ook de molen van Sint-Huibrechts-Lille aangedaan. Ook de mystieke torenmolen De Tomp ligt op de Heggemuldersroute. De meeste molens zijn maalvaardig.

De tocht is uitgezet op het fietsknooppuntennetwerk en doorkruist het gevarieerde landschap en het groene buitengebied van de Haarterheide, de Lozerheide en het Langbosch. De route voert ook langs het Kanaal Bocholt-Herentals en de Zuid-Willemsvaart; twee waterwegen die het landschap doorsnijden. De typische Kempense heide zal je tijdens deze, ook landschappelijk mooie tocht, regelmatig begeleiden.

De ErfgoedApp van Faro is gratis op je smartphone of tablet te downloaden via Google Play of de App-store. Behalve de Heggemuldersroute vind je in de app ook de Watermolenroute, de Grensmolenroute en de Kempenmolenroute.

Feestelijke bijeenkomst in De Posthoorn

De stad Hamont-Achel, de vrijwillig molenaars en de MolenNetwerk Kempenbroek vzw. Ontvangen graag de genodigden voor de presentatie van de Heggemuldersroute op vrijdag 22 april om 17.00 uur in cultureel centrum De Posthoorn aan Groenstraat 6 in Hamont.

Vanaf 17.00 u kunnen ze in de foyer van De Posthoorn terecht voor een deskundige toelichting bij ‘Molens worden groot’.  De ontwikkeling in de molenbouw door de geschiedenis heen zal op verrassende wijze uit de doeken worden gedaan.

Om 18.00 uur volgt de voorstelling van de nieuwe fietsroute, gevolgd door een unieke driedimensionale voorstelling van een mogelijk middeleeuwse molen in De Tomp, en tenslotte de presentatie van een nieuwe promotiefilm van de Napoleonsmolen.

Nadien nodigt de burgemeester de genodigden uit voor een receptie, met een glaasje Achelse trappist, gebrouwen in de schaduw van de molens!

Foto Gedenksteenvan de voltooiing van de restauratie, geplaatst in het kropgat van een molensteen in de vloer van de molen.