Een schat aan info in De Teutenkamer

HAMONT – De Teutenstraat, café De Teut, carnavalsvereniging De Teutenpeuters,… De Teuten zijn nog steeds goed vertegenwoordigd. Maar wie waren deze mensen precies en wat hebben ze betekend voor de geschiedenis van onze regio? Wie een bezoek brengt aan de Teutenkamer in Hamont komt er alles over te weten. 

Voorzitter van de Geschied- en Heemkunde kring Hamont-Achel en bezieler van de Teutenkamer, Luk van de Sijpe, vertelt: “De Teuten waren van de 16de tot het begin van de 20ste eeuw actief in onze contreien. Zowel in Hamont-Achel, maar ook in Cranendonck, Pelt en Lommel waren er heel wat Teutenfamilies. Ondanks hun significante waarde voor onze geschiedenis, werden deze handelaars bijna nooit naar waarde geschat. Uitspraken zoals ‘een grote teut hebben’ (een grote mond hebben), teut zijn (dronken zijn),… zorgen ervoor dat er vaak een negatieve associatie is met deze handelaars die te voet stad en land afgingen om producten te verkopen. Door mensen kennis te laten maken met het echte verhaal en producten, spullen, documentatie,… te laten zien zetten we de Teuten weer in een positief daglicht.” 

Een Teut handelde veelal in hoogwaardige producten zoals textiel, glas of koper. Ze gingen gedurende een periode van zo’n 6 tot 9 maanden per jaar op pad om deze spullen te verkopen. Ze trokken te voet naar vreemde, afgelegen gebieden waar nog geen winkels waren. Voornamelijk in Nederland, Duitsland en Noord-Frankrijk. Dankzij hun goed voorkomen, de kwaliteitsproducten die ze bij zich hadden en de nodige vakkennis die ze voorhanden hadden, waren deze handelsfamilies welvarend. 

“Ons museum huist een mooie collectie van items uit de Teutenperiode,” vertelt Luk. “Tal van families hebben spullen beschikbaar gesteld voor het museum, waardoor we nu niet enkel kunnen vertellen over het belang van deze handelaars, maar dit ook visueel kunnen maken. We hebben enkele opmerkelijke items in onze verzameling. En het assortiment messen, waar de zogenaamde ‘snijders’ gebruik van maakten is indrukwekkend. Zij waren gespecialiseerd in castraties allerhande. Uiteraard hebben we hier enkele ‘sappige’ verhalen over,” aldus Luk. 

De Teutenhandel heeft in Hamont tot ongeveer 1920 bestaan. De industriële revolutie en de opkomst van fysieke winkels zorgden ervoor dat de Teuten in principe overbodig werden. “Maar het is mooi om te zien hoe de Teuten vandaag de dag nog steeds bepalend zijn voor onze regio en welke bedrijven er zijn ontstaan vanuit de activiteiten van deze families. Ook dit alles komt aan bod in ons museum.” 

Het idee om dit museum te realiseren ontstond in 2014. “We hebben heel wat vooronderzoek gedaan”, legt Luk uit, “en tal van families benaderd om tot deze mooie verzameling van spullen te komen.” In 2015 opende de locatie officieel de deuren in het Ursulinenklooster aan de Wal in Hamont. Begin 2023 werd de locatie tijdelijk gesloten in het kader van de renovatie van de Ursulinenkapel en kreeg het museum een nieuwe plek binnen het ursulinenklooster. “Het museum staat volledig op punt en we hebben alles in huis om het volledige verhaal te vertellen aan de bezoekers. We hopen er dan ook nog veel mensen te mogen ontvangen. ” sluit Luk af. 

De Teutenkamer is open op iedere eerste zaterdag van de maand van 14.00 uur tot 17.00 uur. De toegang is gratis. De eerstvolgende keer is op zaterdag 1 juni. Wie graag, individueel of in groep, een gidsbeurt reserveert kan dit doen via VVV Hamont-Achel (tel. 0032 11 646070 of neem een kijkje op www.toerisme-hamont-achel.be) De Teutenkamer is gelegen in het Ursulinenklooster, Kloosterstraat 2 in Hamont. Tip: een bezoek aan de Teutenkamer kan  gecombineerd worden met een bezoek aan de gerestaureerde Ursulinenkapel.